Sağlık Harcamaları ve Gelir Dağılımı İlişkisi: Türkiye ve OECD Ülkeleri Karşılaştırmalı Analizi

Eyüp Akbulut

Özet


 

Özet

Devletler sosyal koruma harcamaları ile sosyal güvencesi olmayan yoksul bireyleri güvence altına almaktadırlar. Kamu tarafından sunulan sağlık harcamaları yoksul bireylerin sağlık riskini ortadan kaldırmaktadır. Bütçe kısıtı nedeniyle sağlık hizmetlerinden yeterli düzeyde yararlanamayan yoksul bireyler sağlık ve gelir kaybı riski taşımaktadırlar. Istihdamda sağlıklı bireylerin tercih edilmesi yoksul kesimin gelir kaybı yaşamasına ve gelirin eşitsiz dağılımının artmasına neden olmaktadır. Bu nedenle, çalışmada sağlık harcamalarının kamu tarafından karşılanması neticesinde gelirin eşitsiz dağılımı üzerine düzeltici etkisi beklenmektedir. Çalışmada, Türkiye'de sağlık harcamalarının kamu tarafından sunulması sonucu cepten yapılan sağlık harcamalarının azaldığı görülmektedir. Yoksul hanelerin cepten yapılan sağlık harcamalarının azalması ile refah düzeylerinin yükselmesi beklenmektedir. Buna karşılık yoksul kesimin sağlık harcamalarının cepten karşılanması durumunda kullanılabilir gelirlerinin azaltacağı ve fakirleşmelerine neden olacağı açıktır. Bu düşünceyle çalışmada kamu sağlık harcamaları gelir dağılımı etkileşimi grafiksel olarak ortaya konulmaya çalışılmaktadır. Analizlerin anlamlı olabilmesi için Türkiye’de yapılan sağlık harcamaları ve gini katsayılarının yıllara göre dağılımı OECD ülkeleri ile karşılaştırmalı analiz edilmektedir.

Anahtar Kelimeler: Sağlık Harcamaları, Gelir Dağılımı, Yoksulluk


Tam Metin:

PDF

Referanslar


Aksoy, Şerafettin (2011), Kamu Maliyesi, 4. Baskı, Filiz Kitabevi, İstanbul.

Altay, A., (2005), “Yoksulluk Sadece Devletin Sorunu mu? Kamu Harcamaları Açısından Bir Değerlendirme”, Sosyoekonomi, 2(2).

Boratav K., (1991), 1980’li Yıllarda Türkiye’ de Sosyal Sınıflar ve Bölüşüm, Gerçek Yayınevi, İstanbul.

Devarajan, Shantayanan ve Shaikh I. Hossain (1998), “The Combined Incidence of Taxes and Public Expenditures in the Philippines”, World Development, Vol. 26(6), pp. 963-977.

Eğilmez, Mahfi ve Kumcu, Ercan (2004), Ekonomi Politikası, Teori ve Türkiye Uygulaması, 15. Baskı, Remzi Kitabevi, İstanbul.

Eurostat, Gini coefficient of equivalised disposable income (source: SILC), http://ec.europa.eu/eurostat/data/

Kirmanoğlu, Hülya (2011), Kamu Ekonomisi Analizi, 3. Baskı, Beta Yayıncılık, İstanbul.

Lusting, Nora (2004), Investing in Health for Economic Development. Report By The Mexican Commission On Macroeconomics And Health, 1st Edition, Mexico. 1-60.

Lusting, Nora (2015), “Government Spending on Education and Health: Evidence from Thirteen Developing Countries in the Commitment to Equity Project”, CEQ Working Paper, No. 30, pp.1-30.

Martinez-Vazquez, Jorge, Vulovic, Violeta and Moreno-Dodson, Blanca (2014), “The Impact of Tax and Expenditure Policies on Income Distribution: Evidence from a Large Panel of Countries”, Hacienda Pública Española/Review of Public Economics, Vol.200-(4/2012), pp.95-130.

Meerman, Jacob (1979), “Public Expenditure in Malaysia: Who Benefits and Why”, Oxford University Press, New York

OECD (Organisation for Economic Co-operation and Development), (2020), Health Statistics, Health Data, http://www.oecd.org/health/

OECD (Organisation for Economic Co-operation and Development), Income Distribution and Poverty, https://data.oecd.org/inequality/income-inequality.htm

Pehlivan, M. Seyid (2010), Gelir Dağılımı Eşitsizliğine Devletin Müdahale Araçları: Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışmayı Teşvik Fonu Örneği, Sosyal Yardım Uzmanlık Tezi, Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Genel Müdürlüğü Yayınları, Ankara. http://www.sosyalyardimlar.gov.tr.

Selowsky, Marcelo, (1979), “Who Benefits from Government Expenditures?”, Published for the World Bank Oford Universty Press, World Bank, Washington D.C.

Şener, Orhan (2006), Kamu Ekonomisi, 8. Baskı, İstanbul: Beta Yayıncılık

TÜİK (Türkiye İstatistik Kurumu), Sağlık Harcama İstatistikleri, http://www.tuik.gov.tr/.

TÜİK (Türkiye İstatistik Kurumu), Gelir ve Yaşam Koşulları Araştırması, http://www.tuik.gov.tr/

Ünsal, Erdal M., (2011), Makro İktisat, 9. Baskı, İmaj Kitabevi, Ankara.

Younger, Stephen D., 1999. “The Relative Progressivity of Social Services in Ecuador”, Public Finance Review, Vol.27 (3), pp.310-352.

Yumuşak, İ. G., & Bilen, M. (2000), “Gelir dağılımı-Beşeri sermaye ilişkisi ve Türkiye üzerine bir değerlendirme”, KÜ Sosyal Bilimler Dergisi, 1(1), 77-96.




Makale Yazım Kuralları:

Dergimize makalelerinin göndermek isteyen yazarların çalışmalarını örnek dosyaya göre hazırlamaları gerekmektedir. Örnek Makale dosyasını indirmek için buraya tıklayınız.